Chuchuhuasi

Opis rośliny:
To dziko rosnące lub uprawiane duże, 15–25-, a nawet 30-metrowe drzewo o wzniesionych gałęziach pokryte jest grubą i zwartą brązowo-zielonkawą, czasem z czerwonawym odcieniem, połyskliwą korą. Eliptycznolancetowate lub podłużne liście o długości od 10 do 20 cm skupione w kątach liściowych są całobrzegie, skórzaste i połyskliwe. Kwiatostany osiowe umieszczone są poniżej liści. Kwiaty drobne, pięciokrotne, płatki korony białe lub zielonkawe. Owoc kształtu jajowatego zawiera podłużne nasiona z białą osnówką.

Występowanie:
Drzewo to występuje zarówno w niskiej, jak i wysokiej Amazonii. Charakterystyczne jest dla obszarów klimatu tropikalnego, szczególnie lubi stanowiska intensywnie nasłonecznione, na wzniesieniach, z dala od miejsc zalewanych wodą. W niższej strefie Andów, zwykle poniżej 400 m n.p.m., spotkać je można w Peru, Kolumbii i Ekwadorze.

Surowiec leczniczy:
Kora i korzeń.

Skład chemiczny:
W surowcu tym wykryto bardzo rzadkie w świecie roślinnym alkaloidy spermidynowe i seskwiterpenowe, jak również powszechnie spotykane kumaryny, kwasy organiczne, saponiny, chinony, trójterpeny, katechiny, ketonochinole, aurony, chalkony i fenole proste. Stwierdzono też obecność maiteniny, izoflawonoidu – ewoniatyny. W skład zespołu substancji aktywnych wchodzi także enzym proteokinaza C (PKC).

Zastosowanie:
Substancje czynne zawarte w tej roślinie działają przeciwbólowo i przeciwzapalnie, stąd alkoholowy macerat z kory lub korzenia oraz odwar z kory mają zastosowanie jako uzupełnienie kuracji antyartretycznych i antyreumatycznych. W przypadku stanu zapalnego nerek pije się odwar z kory. Preparaty sporządzone z chuchuhuasi zwalczają bronchit, grypę, biegunki i robaczycę. Dodatkowo wykazują działanie przeciwhistaminowe, tonizujące i relaksujące (rozkurczowe). Łagodzą uszkodzenia skóry, np. pękające w czasie karmienia brodawki piersi przemywa się odwarem z kory. Wykorzystuje się go równeż do nasiadówek w przypadku hemoroidów. Surowiec używany jest także jako środek wzmacniający (podnosi poziom adrenaliny w organizmie), przypisuje się mu wręcz afrodyzjakalne właściwości. Już w latach 60. opisano właściwości tej rośliny wzmagające odporność. Fakt ten stwierdzono na podstawie wyników badań wskazujących na wzrost ilości fagocytów po podawaniu preparatów z chuchuhuasi. Prawdopodobnie odpowiedzialne za ten efekt są fenolodienony, a wspomniany wyżej enzym – proteokinaza C – w znaczący sposób wzmaga odporność organizmu, co może być wykorzystane pomocniczo w kuracjach antynowotworowych. Oprócz tego surowiec ten okazał się skuteczny w schorzeniach sercowonaczyniowych. Stosowany jest też w schorzeniach wątroby. Mieszkańcy Amazonii zwykli popijać alkoholowy macerat z kory w celu detoksykacji organizmu.

---